Tết Nguyên Đán (Tết Âm lịch)

Tết Nguyên Đán — thường được gọi ngắn gọn là Tết — là Tết Dương lịch âm, ngày lễ quan trọng nhất trong văn hóa Việt Nam. Đất nước gần như tạm ngưng hoạt động trong một tuần (chính thức) hoặc 10–14 ngày (thực tế). Những con đường vốn ồn ào với dòng xe máy trở nên vắng tanh. Nhà hàng và cửa hàng đóng cửa. Hàng trăm triệu người dân đô thị di chuyển về quê hương để sum họp cùng gia đình.

Đối với du khách, Tết là con dao hai lưỡi: độc đáo về mặt hình ảnh và giàu giá trị văn hóa, nhưng lại là khung thời gian đi lại khó khăn nhất trong năm.

Tết rơi vào thời điểm nào

Tết tuân theo lịch âm — ngày mùng 1 tháng Giêng âm lịch — nghĩa là nó thay đổi giữa cuối tháng Giêng và giữa tháng Hai mỗi năm.

Kỳ nghỉ lễ chính thức thường bao gồm ngày trước Tết (giao thừa) cộng thêm 5 ngày đầu năm âm lịch — nhưng nhiều doanh nghiệp đóng cửa từ 10–14 ngày, đặc biệt là các cửa hàng nhỏ và tiểu thương.

Giai đoạn chuẩn bị

Tuần trước Tết là trải nghiệm Tết đẹp nhất về mặt hình ảnh:

• Chợ hoa mở ra ở mọi thành phố lớn — hoa đào ở miền Bắc, hoa mai ở miền Nam, cây quất, hoa cúc.
• Làm bánh chưng (miền Bắc) và bánh tét (miền Nam) trong sân nhà và các hộ gia đình.
• Phố phường trang trí với đèn lồng đỏ và băng rôn "Chúc Mừng Năm Mới".
• Chợ phiên nhộn nhịp với việc mua sắm cho các bữa tiệc gia đình.

Tuần trước Tết này thực sự dễ chịu và là một trong những khung thời gian tốt nhất để chụp ảnh đường phố.

Trong dịp Tết (Ngày 1–5)

Trong kỳ nghỉ thực tế:

• Phố xá yên tĩnh — ngay cả TP.HCM và Hà Nội cũng trở nên thanh bình, lưu lượng xe máy giảm hơn 70%.
• Khách sạn mở cửa nhưng chỉ với nhân sự tối thiểu.
• Nhà hàng — hầu hết đóng cửa; một vài nơi ở khu vực du lịch vẫn mở.
• Chùa đông đúc — việc đi chùa vào ngày đầu năm là truyền thống. Rất đáng để quan sát.
• Cửa hàng đóng cửa — các cửa hàng tiện lợi (Circle K, Family Mart) thường vẫn mở ở các thành phố, nhưng các cửa hàng nhỏ thì đóng.
• Giao thông bị ảnh hưởng — vé máy bay và tàu hỏa nội địa hoặc đã hết sạch (trước Tết) hoặc trống trơn (trong dịp Tết).
• Giao dịch tiền tệ và ngân hàng — đóng cửa trong các ngày lễ.
• Máy ATM — thường hoạt động nhưng có thể hết tiền; việc nạp tiền phụ thuộc vào nhân viên.

Điều tốt khi du lịch trong dịp Tết

• Thành phố vắng vẻ — Phố cổ Hà Nội, vốn thường hỗn loạn, trở nên dễ đi bộ. Cầu Long Biên lúc bình minh trong dịp Tết là một trong những trải nghiệm đầy chất thơ nhất tại Việt Nam.
• Thăm chùa ở dạng chân thực nhất — các gia đình Việt Nam trong trang phục truyền thống, khói hương nghi ngút trong đền chùa.
• Vịnh Hạ LongHạ Long (Ha Long)hah longBay in northeastern Vietnam featuring thousands of limestone karst islands; a UNESCO World Heritage site and top cruise destination. và các điểm du lịch tự nhiên khác ít khách hơn.
• Vé máy bay nội địa rẻ vào đúng các ngày Tết (nghịch lý — vì hầu hết người Việt đã về quê).

Điều khó khăn khi du lịch trong dịp Tết

• Nhà hàng hạn chế — đặc biệt là ngoài các khu vực khách sạn-du lịch.
• Mua sắm khó khăn — hầu hết các cửa hàng địa phương đóng cửa.
• Đặt vé giao thông căng thẳng — việc đi lại trong nước trước Tết được đặt trước nhiều tháng; giá vé máy bay tăng gấp đôi hoặc gấp ba.
• Một số điểm tham quan đóng cửa — bảo tàng, các điểm du lịch nhỏ thường đóng cửa vào đúng ngày Tết.
• Các công ty lữ hành giảm hoạt động — nhiều đơn vị vận hành du thuyền ở Hạ Long hạn chế hoạt động.
• Chợ đóng cửa — chợ phiên và chợ thực phẩm sáng sớm thường không mở cửa từ ngày 1–3.
• Giá cao hơn tại các khách sạn và nhà hàng vẫn mở ("phụ thu Tết").

Cách sắp xếp lịch trình du lịch quanh dịp Tết

Ba chiến lược khả thi:

1. Tránh hoàn toàn dịp Tết

Đừng ở lại Việt Nam trong 14 ngày xung quanh Tết. Hầu hết du khách nên chọn cách này — đi sớm hơn hoặc muộn hơn một tuần.

2. Có mặt chỉ cho giai đoạn chuẩn bị trước Tết

Đến nơi 7–10 ngày trước Tết. Xem chợ hoa, quá trình làm bánh chưng, sự nhộn nhịp trước Tết. Rời đi vào ngày 0 Tết (đêm giao thừa) trước khi mọi thứ đóng cửa. Lựa chọn mạnh mẽ.

3. Có mặt trong đúng dịp Tết

Đến nơi 2 ngày trước, ở lại qua các ngày 1–5, rời đi sau ngày 5 hoặc 6. Chấp nhận hạn chế về nhà hàng để đổi lấy bầu không khí độc đáo của một thành phố Việt Nam vắng lặng. Tốt nhất cho những du khách quay lại đã quen thuộc với đất nước.

Mẹo thực tế cho dịp Tết

• Đặt khách sạn sớm — trước nhiều tháng.
• Đặt vé máy bay sớm hơn nữa — đặc biệt là các ngày ngay trước (đi trước Tết) và sau (về sau Tết).
• Mang theo tiền mặt — VND, USD dự phòng; ngân hàng đóng cửa.
• Xác định trước các nhà hàng dự phòng — nhà hàng khách sạn, các chuỗi nước ngoài (Pizza 4P's, chuỗi nhà hàng trong trung tâm thương mại), nhà hàng ở khu du lịch.
• Hãy tôn trọng — đừng tổ chức tiệc ồn ào gần chùa vào ngày Tết Âm lịch.
• Lì xì một cách lịch sự — phong bì đỏ nhỏ chứa tiền được tặng cho trẻ em và người chưa kết hôn. Bạn bè Việt Nam có thể tặng bạn một phong bì; phản ứng lịch sự là chấp nhận với lòng biết ơn.

Nghi thức lì xì

• Tiền với số lẻ được coi là may mắn hơn số chẵn (ví dụ: tờ 50.000 VND phổ biến hơn tờ 100.000).
• Luôn được tặng trong phong bì đỏ.
• Người nhận thường là trẻ em và người chưa kết hôn; người nước ngoài nhận từ bạn bè Việt Nam nên đón nhận một cách nhã nhặn, chụp một bức ảnh nhỏ (cử chỉ quan trọng hơn số tiền), và không trả lại trừ khi bạn biết rõ phong tục địa phương.

Nhận xét chân thành

Tết là trái tim văn hóa của Việt Nam — và cũng là tuần khó khăn nhất để làm du khách tại đây. Đối với du khách lần đầu, tránh các ngày lễ thực tế; hãy đến vào tuần trước để trải nghiệm giai đoạn chuẩn bị và rời đi trước ngày 1 hoặc đến sau một tuần.

Đối với du khách quay lại hoặc những người đặc biệt muốn trải nghiệm Tết, những thành phố yên tĩnh đến rợn người và các chuyến thăm chùa chân thực là những kỷ niệm khó quên. Hãy lập kế hoạch xung quanh các hạn chế và trải nghiệm sẽ rất phong phú.

Xem lịch lễ hội để có cái nhìn tổng quát hơn và thời điểm tốt nhất để đi du lịch cho lời khuyên theo mùa chung.